gland

ตั้งชื่อให้ลิเกไปงั้น .. :] เมื่อวานรีบครับ ทำให้ลงเนื้อหาได้นิดเดียว วันนี้มาชดเชยต่อ โดยการลงเกี่ยวกับไทร๊อกซินต่อครับ วันนี้อาจจะได้ไม่หมดนะครับ ถ้าไม่หมด ยังไงพรุ่งนี้จะลงต่อ อาจจะพ่วงไปถึงฮอร์โมนอีกฮอร์โมนจากต่อมไทรอยด์ด้วยเลยครับ ^^"

เมื่อวานลืมนิดนึง ตรงที่กล่าวไปถึงแต่ผลของไทร๊อกซินในคนครับ จริงๆ ไทร๊อกซินนี่ก็ส่งผลในกบเช่นกันนะ

นั่นคือ ไทร๊อกซินส่งผลต่อการเมตามอร์โฟซิสของกบ เมตามอร์โฟซิสก็คือการเปลี่ยนรูปร่างลักษณะโครงสร้างไปอย่างสิ้นเชิง ในกรณีของกบก็คือการเปลี่ยนจากลูกอ๊อดไปเป็นกบนั่นเองครับ

ร่างก่อนเมตามอร์โฟซิสของกบก็คือลูกอ๊อดนั่นเอง หน้าตาแบบนี้ ..

(ขอบคุณรูปภาพจาก http://animals.about.com/ ครับ)

ตามปกติแล้ว กบจะมีการสร้างฮอร์โมนไทร๊อกซินตามปกติ ซึ่งก็จะส่งผลต่อการเมตามอร์โฟซิส ทำให้กลายเป็น ..

(ขอบคุณรูปภาพจาก http://missrawleyatcp.edublogs.org/ ครับ)

กบ !! ตาแป๋วแบบปกตินี้เองครับ

แต่ถ้ากบตัวใด ต่อมไทรอยด์ดันไม่ทำงานตามปกติ หรือต่อมไทรอยด์เสียหายไป ก็ทำให้ไทร๊อกซินไม่พอ ทำให้เมตามอร์โฟซิสเป็นไปอย่างครึ่ง ๆ กลาง ๆ จะได้ตัวกึ่งอ่อนกึ่งแก่หน้าตาแบบนี้ ..

(ขอบคุณรูปภาพจาก http://www.emfoley.com/ ครับ)

 คือจะเมตามอร์โฟซิสได้ไม่เต็มที่นั่นเอง - -" เพราะฉะนั้น ไทร๊อกซินถือว่าสำคัญในกบมากเช่นเดียวกับคนครับ

 

เอาล่ะ ทีนี้มาดูในคนกันครับ สำหรับอาการผิดปกติของต่อมไทรอยด์ที่เกี่ยวกับฮอร์โมนไทร๊อกซิน ที่เกริ่นไว้ในคราวที่แล้วนั่นเอง

เริ่มกันที่โรคที่น่าจะรู้จักกันพอสมควรครับ

คอพอก (Simple Goiter)

 

(ขอบคุณรูปภาพจาก http://ez002.k12.sd.us/ ครับ)

คอพอก เป็นโรคที่เกิดจากการขาดธาตุไอโอดีนครับ :] เนื่องจากในตอนที่แล้วบอกไว้เกี่ยวกับฮอร์โมนไทร๊อกซินว่ามันเกิดจากการรวมตัวของไทโรโกลบุลินกับไอโอดีน จึงทำให้ไทโรโกลบุลินไม่สามารถเปลี่ยนเป็นไทร๊อกซินได้นั่นเอง

ทีนี้ ถ้าจำได้ จะมีฮอร์โมนอยู่ตัวหนึ่ง คือ TSH ซึ่งหลั่งออกมาจากต่อมใต้สมอง เพื่อมาควบคุมต่อมไทรอยด์ ทีนี้ เมื่อร่างกายต้องการใช้ไทร๊อกซิน TSH ก็จะถูกส่งมาประจำการ แต่ในเมื่อไม่มีไอโอดีน ไทร๊อกซินก็ไม่เกิด ต่อมใต้สมองก็จะคอยผลิต TSH มากระตุ้นเรื่อยๆ (เพราะไม่ได้ผลผลิต คือ ไทร๊อกซินซักที) ทำให้ต่อมไทรอยด์โป่งออก กลายเป็นคอพอกครับ

ในประเทศไทยเราก็เคยมีนะครับ สำหรับผู้ที่อยู่ห่างไกลทะเล อาศัยเกลือจากดินโป่งเอา เกลือจากดินโป่งนี้มักมีไอโอดีนในปริมาณน้อยครับ ทำให้ผู้ที่บริโภคได้รับไอโอดีนน้อย ปัจจุบันเลยมีการเติมไอโอดีนลงในเกลือครับ ที่เราเรียกว่า 'เกลืออนามัย' นั่นเอง ทำให้อัตราของคนที่เป็นโรคคอพอกลดลงอย่างเห็นได้ชัดครับ :]

นอกจากคอพอกแบบปกติ ก็ยังมีคอพอกแบบไม่ปกติอีกด้วยครับ คือ ..

คอพอกพิษ (Toxic Goiter)

สำหรับคอพอกพิษนี้ ไม่ได้เกี่ยวกับการขาดไอโอดีนนะครับ แต่ต่อมไทรอยด์นั้นก็ยังคงทำงานหนักเหมือนเดิมครับ โดยการที่มีไอโอดีนแบบปกติ ก็ทำให้สามารถสร้างไทร๊อกซินได้ แต่เมื่อทำงานไม่หยุด ไทร๊อกซินที่ถูกสร้างออกมาก็มีมากเกินจำเป็น จึงทำให้เกิดความผิดปกติครับ โดยคอจะพอกเล็กน้อย (ไม่พอกมากเหมือนคอพอกธรรมดา) แต่จะมีอาการอื่นตามมา คือ ตาจะโปน เหนื่อยง่าย ร้อนง่าย ผอมลง เนื่องจากไทร๊อกซินไปกระตุ้นกระบวนการเมตาบอลิซึม ทำให้ร่างกายเผาผลาญสารอาหารไปโดยไม่ได้ใช้อะไร ทำให้คาร์โบไฮเดรตและไขมันที่สะสมถูกเผาไปครับ 

(ขอบคุณรูปภาพจาก http://www.thaiclinic.com/goiter2.html ครับ)

สังเกตตาของผู้ป่วยเคสนี้ครับ ตาจะปูดๆ บวมๆ แสดงถึงการเป็นคอพอกพิษครับ

ผ่านไปสองโรคแล้ว เหลืออีกสองโรค เอาไว้มาต่อพรุ่งนี้ครับ :]